پایداری هواپیما به چه معناست؟

❓پایداری هواپیما به چه معناست؟

?در زمانی که یک هواپیما در حال پرواز بدون شتاب است، هواپیما در حالت تعادل قرار دارد. پایداری(Stability) شرح میدهد که چگونه هواپیما در زمانی که این نیروهای در حال تعادل بر هم میخورند، واکنش نشان میدهد. مقدار مشخصی از پایداری برای هواپیما ها پسندیده میباشد. به طور کلی، به واکنش یک هواپیما بر برهم خوردن تعادل آن به دلایل مختلف پایداری گفته میشود.

?پایداری به دو بخش استاتیکی و دینامیکی تقسیم میگردد.

پایه ای ترین راه برای تشخیص پایداری یک هواپیما، دیدن پایداری استاتیکی آن میباشد. پایداری استاتیکی، به واکنش اولیه هواپیما نسبت به برهم خوردن تعادل میباشد. این پایداری به 3 دسته مثبت، خنثی و منفی تقسیم میگردد.

?در صورتی که تمایل اولیه هواپیما پس از برهم خوردن حالت تعادل، در جهت اصلاح این حالت و بازگشت به حالت اولیه و اصلی پیش از برهم خوردن تعادل باشد، به آن پایداری استاتیکی مثبت گفته میشود. در صورتی که تمایل در جهت بدتر شدن شرایط باشد، پایداری استاتیکی منفی و در صورتی که در تمایلی به اصلاح آن نداشته باشد به آن پایداری استاتیکی خنثی گفته میشود.

?پایداری دینامیکی, به واکنش هواپیما نسبت به بر هم خوردن تعادل پس از طی یک دوره زمانی مشخص گفته میشود. پایداری دینامیکی هم نیز به 3 دسته مثبت، خنثی و منفی تقسیم میگردد. هر هواپیمایی که پایداری دینامیکی داشته باشد، ملزم به داشتن پایداری استاتیکی میباشد. پایداری به طور کلی حول 3 محور تعریف میگردد.

1⃣پایداری حول محور طولی(Longitudinal stability) به این معنا میباشد که هواپیما در صورت بر هم خوردن تعادل حول محور عرضی اش، تمایل به بازگشت به حالت اولیه را داشته باشد. یعنی به عنوان مثال، در صورتی که هواپیما به دلیل شرایط آب و هوایی و ضربه وارد آمده به آن, دماغه اش به سمت بالا یا پایین برود (یعنی جابجایی حول محور عرضی)، تمایل به بازگشت به حالت تعادل اولیه را داشته باشد. به این پایداری، پایداری طولی گفته میشود.

2⃣پایداری عرضی،(Lateral stability) به تمایل هواپیما به بازگشت به حالت اولیه میباشد در صورتی که هواپیما حول محور طولی اش دچار برهم خوردگی تعادل شده باشد. یعنی به عنوان مثال، در صورتی که هواپیما به دلیل شرایط آب و هوایی و ضربه وارد آمده به آن وارد گردش شده باشد (یعنی جابجایی حول محور طولی) تمایل به بازگشت به حالت اولیه را داشته باشد.

3⃣ و در نهایت، پایداری عمودی(Directional stability) که به تمایل هواپیما به بازگشت به حالت اولیه در صورتی که هواپیما حول محور عمودی اش دچار برهم خوردگی تعادل شود.

?عوامل متعددی باعث ایجاد هریک از پایداری ها حول 3 محور اصلی میگردند که عبارتند از توزیع وزن هواپیما، طراحی قسمت های مختلف بدنه هواپیما و غیره که در پست بعدی به طور کامل و یک به یک توضیح خواهیم داد.

منبع: IRM